Zapomniany bohater

Pochodzący z Dębicy, ale w swym rodzinnym mieście mało znany. A raczej nieznany zupełnie. Kim był dr Tadeusz Pasieczny, którego imię ma zostać nadane rondu obok Sądu Rejonowego?

Absolwent gimnazjum w Dębicy. Rodziny nie stać było na dalsze kształcenie syna, więc wybrał karierę wojskową, w szkole podchorążych wojsk sanitarnych. To stamtąd został skierowany na studia medyczne. Lekarz wojskowy, walczył w kampanii wrześniowej, potem w mundurze strzelca podhalańskiego pod Narwikiem. Dwukrotnie ranny. Po wojnie znany i ceniony w Glasgow i całej Wielkiej Brytanii dermatolog i wenerolog. Zasłużony w upamiętnieniu walki Podhalańczyków przez władze Narwiku i Norwegii. Działacz polonijny. To w skrócie.

Informacje o życiu Tadeusza Pasiecznego, jego walce, służbie i pracy, znaleźć można w trzech źródłach. Pierwsze to opracowanie Agnieszki Prószyńskiej zatytułowane: Memorabilia lekarskie w Archiwum Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. W. Sikorskiego w Londynie, Medycyna Nowożytna 6/2 z 1999 roku. Drugie to British Medical Journal. W obu znajdziemy biogramy żołnierza i lekarza z Dębicy. Trzecie to jego własnoręcznie napisany życiorys, gdy starał się o przyjęcie do Związku Lekarzy Polskich w Imperium Brytyjskim.

Urodził się 8 sierpnia 1905 r. w Dębicy. Syn urzędnika pocztowego. Maturę w gimnazjum im. Króla Władysława Jagiełły, wtedy o profilu klasycznym, zdał w 1923 roku. Absolwent Szkoły Podchorążych Sanitarnych. Dzięki wynikom w nauce skierowany przez wojsko na studia na wydziale lekarskim Uniwersytetu Warszawskiego. Grał w piłkę nożną w drużynie akademickiej, był znanym narciarzem, szermierzem i sędzią piłkarskim. Dyplom lekarza medycyny obronił 5 lipca 1929 r.

Po studiach do 1 stycznia 1931 r. odbywał staż w szpitalach w Warszawie. Ukończył też kurs oficerski w Centralnym Instytucie Wychowania Fizycznego. Do 5 kwietnia 1935 r. był lekarzem w Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej, potem do stycznia 1937 r. lekarzem 2. pułku strzelców konnych w Hrubieszowie. Odbył 2-letnią specjalizację w chorobach skórno-wenerycznych w 1. Szpitalu u Okręgowym w Warszawie i klinice dermatologicznej słynnego prof. Mariana Grzybowskiego, po czym w styczniu 1939 roku został starszym ordynatorem oddziału skórno-wenerycznego w 10. Szpitalu Okręgowym w Przemyślu.

Żołnierz kampanii wrześniowej - dowódca kompanii sanitarnej 6. Dywizji Piechoty w Krakowie i komendant szpitala polowego w Biłgoraju w stopniu kapitana. Aresztowany i więziony w Zamościu. Został zwolniony z nakazem pracy w Centrum Szpitalnym w tym mieście. Ucieka z okupowanej Polski. Przedziera się do Francji, gdzie ponownie zakłada polski mundur. Przydzielony zostaje do formowanej Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich. Zostaje szefem sanitarnym 1. półbrygady i w tej roli wiosną 1940 roku skierowany jest ze swoim oddziałem do obrony Narwiku. W Norwegii zostaje dwukrotnie ranny.

Po powrocie na Wyspy Brytyjskie do 1 sierpnia 1942 r. jest naczelny lekarzem baonu Strzelców Podhalańskich. Po rozwiązaniu brygady do 1 stycznia 1944 r. komendant oddziałów sanitarnych 1. Dywizji Pancernej, a potem 4. Dywizji Piechoty. Do cywila przechodzi w stopniu pułkownika.

Po wojnie pracował w Glasgow jako lekarz dermatolog i wenerolog, związany z Glasgow Royal Infirmary. W 1965 roku mianowany konsultantem dermatologiem, rok później zostaje członkiem Brytyjskiego Stowarzyszenia Dermatologów.

W 1970 roku przechodzi na emeryturę, ale nadal pracuje jako wenerolog. Napisał rozprawę doktorską na temat zapalenia cewki moczowej, publikuje artykuły w naukowych czasopismach medycznych. Zaś w prasie polonijnej: Dzienniku Polskim i Biuletynie Podhalańskim, zamieszcza wspomnienia.

- Tadeusz był postacią popularną. Lubiany i szanowany przez kolegów, pacjentów, wszystkich pracowników szpitala - czytamy w pośmiertnym wspomnieniu w British Medical Journal.

Miał wyjątkowe poczucie humoru i ogromny dystans do siebie. Z drugiej strony perfekcjonista, wymagający w pracy przede wszystkim od siebie.

Działacz polonijny. Członek Związku Lekarzy Polskich w Imperium Brytyjskim, Zjednoczenia Narodowego oraz Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie. Prezes Komitetu Skarbu Narodowego w Glasgow.

Przez wiele lat czynił zakończone sukcesem starania, by powstała poświęcona Podhalańczykom ekspozycja w Muzeum Wojska w Narwiku.

Ożenił się dopiero po przejściu na emeryturę, ze Szkotką, w 1971 roku.

Chorował na zakrzepicę wieńcową, dusznicę bolesną, zaćmę. Zmarł 16 czerwca 1977 roku w Glasgow po udarze mózgu.

Odznaczony m.in. Krzyżem Srebrnym orderu Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych.